معمولا كشتي هاي جنگي و كشتي هاي تندرو ويژه اي كه محور شافت پروانه آنها چندين متر از بدنه كشتي بيرون آمده و پروانه در انتهاي محور دور از محل خروجي آن نصب شده است، نياز به استفاده از ياتاقان دارند . بنابراين چنين محورهايي توسط ياتاقاني كه به يك ستون متصل است نگه داشته مي شود . اين ستون ها شبيه حرف A  وارونه مي باشد .

آك
 شناوري شبيه بارج با كف تخت كه در هلند به منظور حمل و نقل و ماهيگيري از آن استفاده مي شود.

قايق آلبوت
قايق ويژه آلماني كه به منظور پهلوگيري با تور كيسه اي ثابت از آن استفاده مي شود .

1- پس ران، بادبان چسبيده به دكل
در ارتباط با كشتي هاي بادباني به كار مي رود و به معني چسبيدن بادبان به دكل مي باشد كه ممكن است به خاطر تغيير جهت ناگهاني وزش باد صورت گيرد و يا به دليل خاصي عمداً بادبان در اين وضعيت قرار داده شود . بنابراين باد ممكن است با پيشروي كشتي مقابله;آند و آنرا به عقب براند.

2  قرار گرفتن يك كشتي دركنار اسكله يا در كنار كشتي ديگر

بسمت پاشنه ( در كشتي ) .
در جهت پاشنه از يك موقعيت و يا محل خاص به سمت عقب كشتي .

از پهلو به سمت پاشنه به محل هر شیئی که در سمت بیش از 90 درجه از جهت استقرار یا حرکت کشتی قرار گرفته باشد اطلاق می گردد.

رها کردن لنگر

ممكن است شرايطي براي كشتي ايجاد شود كه به ناچار بايد لنگر را رها سازد .

ترك كشتي :
 ترك كشتي در حالت اضطراري مانند هنگام غرق شدن .

از دست دادن كشتي ترك مالكيت كشتي
 واژه اي در بيمه دريائي به معني اينكه صدمات وارده به كشتي در حد از دست رفتن كشتي است و بيمه گر بايد خسارت وارده را به صاحب كشتي بپردازد. حتي در صورتي كه كشتي قابل بازيابي و بازسازي باشد صاحب كشتي مي تواند به عنوان كشتي از دست داده شده ادعاي خسارت كند.

ملوان با تجربه، ملوان ماهر :
دریانورد یا ملوان با تجربه ای که توانایی و آمادگی انجام وظایف معمول و روزانه خود را روی عرشه داشته و دارای گواهینامه Ab می باشد.

روي  كشتي، در كشتي
معرف حضور يك شخص يا يك شي در درون كشتي يا هر نوع شناور مي باشد.

پروفيل طولي دريچه هاي افقي در كشتي 
پروفيلهايي كه به صورت طولي در دو طرف لبه دريچه هاي افقي (هچ ها( به منظور تقويت اين دريچه ها نصب مي گردند . گاهي به تيرهاي عرضي عرشه كه با لچكي (گوشه) مهار مي شوند نيز اطلاق مي گردد.

سطح باد خور كشتي
 سطح بالاي خط آب سازه كشتي و تاسيسات عرشه، دودكشها، دكلها و شبيه آنها كه بر صفحه عمود طولي يا عرضي تصوير شده باشد.

پس زدن دركشتي بادباني
به وضعيت قرار گرفتن تيرك افقي دكل جلوئي قايق يا كشتي بادباني گفته مي شود كه در آن حالت، بادبانهاي عقبي كآملاً در معرض باد قرار گرفته و باعث كندي پيشروي مي شوند

پهلو به پهلو، در پهلو
اصطلاحي است كه به دو يا چند كشتي كه پهلو به پهلو در اسكله مهار شده اند اطلاق ميشود.
به كشتي هايي گفته مي شود كه در دريا در مجاورت هم و به موازات يكديگر حركت كنند به طوري كه تيغه سينه آنها در يك خط قرار گرفته باشد .

بارچيني عرضي
 استقرار محموله در عرض  كشتي، به استقرار عرضي هر جسم يا بار در كشتي، كه طول آن در امتداد عرض كشتي از يك طرف تا طرف ديگر امتد اد داشته باشد اطلاق مي گردد

قعر اقيانوس
به عمق بيش از 600 متر در دريا اطلاق مي گردد.  غرق كردن، غوطه ور ساختن

ناحيه عميق اقيانوس
در محاوره، بدون ته يا كف ناميده مي شود و در ارتباط با نواحي بسيار عميق اقيانوس كه در آن عمق آب بيش از 3700 متر است به كار گرفته مي شود

درياي آزاد با ژرفاي زياد
اين واژه در ارتباط با نواحي ژرف تر از يك كيلومتر در درياي آزاد به كار گرفته مي شود .

آزمايشات قبولي :
 مجموعه آزمايشاتي كه بر روي يك كشتي و يا تجهيزات خريداري شده با حضور خريدار ، ناظر و نمايندگان فروشنده براي اطمينان از صحت كاركرد دستگاهها و تجهيزات انجام مي پذيرد .

آزمایش قبولي :

انجام دريانوردي براي اطمينان از صحت عملكرد شناور خريداري شده و يا اطمينان از صحت عملكرد و كيفيت تجهيزات جديد نصب شده بر روي شناور .

دریچه ورودی، دریچه دسترسی :

معمولا به دریچه هاي در نظر گرفته شده  (در کشتی) که امکان ورود به محوطه ای  را میسر می سازند اطلاق می گردد.

قايق نجات، قايق آماده

بيمه حوادث

محل زیست، اماكن  رفاهی  :

به محلهای رفاهی و زیست خدمه و يا مسافرين  کشتی اطلاق  می گردد .

اسکله رزرو شده (در انگلستان ) :

اسکله ای كه برای برخی از خطوط کشتیرانی منظم که کشتی در زمان های مشخصی به آن پهلو می گیرد و یا جدا می شود و براساس یک قرارداد دراز مدت رزرو می گردد .

پله تشریفاتی :

نردبانی سبک یا سازه ای شبیه آن (معمولاً قابل حمل) که در لبه کناری کشتی آویزان می شود و امکان دسترسی به قایقهای کوچک کنار کشتی را می دهد. براحتی می توان از طریق این پله از کشتی پیاده  و یا به کشتی سوار شد. این نوع پله در کنار اسکله نیز قابل بهره برداری می باشد و اصطلاحاً به آن پله تشریفاتی گفته می شود.

نقشه جانمائی محل های زیست و رفاهی در کشتی :

در این گونه نقشه ها کلیه اماکن زیست و رفاهی مانند خوابگاهها، سالن غذاخوری و غیره منظور می گردد.

دریانوردی در امتداد ساحل

گسترش ساحل در اثر ته نشين شدن
تلمبار شدن رسوبات مواد در كف دريا يا ساحل به وسيله حرآت آب يا باد باعث گسترش ساحل مي شود و اين عمل برعكس فرسايش ساحل يا بستر دريا مي باشد . اين روش از گسترش ساحل را كه با تلمبار شدن طبيعي مواد رسوبي صورت مي گيرد گسترش طبيعي ساحل مي نامند . گسترش ساحل به روش مصنوعي توسط انسان با ايجاد  خاكريز صورت مي گيرد.

چين دار کردن تورماهيگيري

باطری

نوعي بازي شبيه بازي تخته نرد كه معمولا دريانوردان در دريا در زمان فراغت به آن مي پردازند.

خوردگي اسيدي
معمولا خوردگي لوله هاي ديگ بخار بخاطر وجود سولفور در دود است كه با رطوبت موجود تركيب شده و به اسيد سولفوريك تبديل مي شود اين نوع خوردگي در سازه هاي ثابت دريايي نيز مشاهده مي گردد.

بالا آمدن مد و يا جريان مدي روي مد ديگر

دزدان آب شيرين كشتي
دزدان رودخانه اي، يك اسم قديمي است كه به دزدان آب شيرين در كشتي اطلاق مي گرديد .

ترانسديوسر يدك شونده
دستگاهي كه توسط كشتي يدك مي شود و امواج صوتي را به بستردريا هدايت مي كند . مدت زمان سپري شده در رفت و برگشت امواج صوتي اطلاعاتي را براي بررسي صخره هاي بستر دريا، محل تجمع ماهي ها يا محل زيردريائي ها در اختيار قرار مي دهد

عمود بر جهت جريان جزر و مدي
به موقعيت كشتي اطلاق مي گردد كه عمود بر جهت جريان جزر و مدي قرار گرفته باشد به طوريكه باد دقيقا در خلاف جهت جريان جزر و مد بوزد.

باله ضد غلطش
به منظور كاهش ميزان غلطش عرضي كشتي از باله هاي ثابت يا متحرك استفاده مي شود . باله هاي نوع متحرك عموما به وسيله سيستم هيدروليك باز و بسته مي شوند .

سيستم ضد غلطش فعال
سيستم مخازن ضد غلطش عرضي در يك كشتي كه شامل يك جفت مخزن در دو طرف كشتي و يك سري پمپ كه توسط لوله هايي به مخازن فوق متصل هستند مي باشد. آب توسط اين پمپ ها از يك مخزن به مخزن ديگر به گونه اي انتقال مي يابد كه گشتاوري در جهت عكس غلطش ايجاد شده توليد مي كند.

الياف آب بندي، الياف غلافكاري
الياف درزگير قايق هاي چوبي، الياف درزگيري كه در بين الوار قايق هاي چوبي به منظور آب بندي از آنها استفاده مي شود .

جرم افزوده
 معادل آن مقدار جرمي از ذرات آب است كه هنگام حركت و شتاب گيري يك جسم صلب مثل كشتي و سكوي نفتي در آب همراه با جسم صلب سرعت گرفته و حداكثر سرعت و شتابي معادل آن را پيدا مي كند . اين پارامتر در محاسبات هيدروديناميكي بسيار مهم بوده و مستقيما به ابعاد هندسي جسم صلب وابسته است

آب هاي منطقه نظارت بين المللي
طبق قوانين بين المللي به منطقه اي اطلاق مي گردد كه از آبهاي مورد تملك يك كشور خارج بوده و بين خط مبنا و خط ساحلي قرار دارد .

پره قابل تنظيم پروانه
 پره پروانه هاي كشتي كه مي توكنندحول محور خود به اندازه يك زاويه كوچك بچرخند تا گام پروانه تغيير كند.

پروانه با گام قابل تنظيم
نوعي پروانه با پره هائي كه مي توكنندحول محورهاي خود به منظور تغيير گام و در نتيجه تغيير ميزان نيروي رانش پروانه بچرخند . اين پروانه ها را پروانه هاي با گام متغير نيز مي گويند.

سپر قابل تنظيم
محافظ تيغه سكان و پروانه كشتي، سپر محافظ و نگهدارنده محور پروانه و تيغه سكان كه قادر است در صورت تغيير زوايه محور پروانه به تناسب زاويه محور، تغيير زاويه بدهد.

گوه تنظيم خرك
گوه چوبي از جنس بلوط كه در حوضچه خشك براي تنظيم ارتفاع بلوك در هنگام به حوض بردن كشتي استفاده مي شود .

امير :
لقبي براي افسران نيروي درياي از دريادار دوم به بالا

پرچم هيات رئيسه آدميرالتي
پرچمي كه روي ناو يا هر شناور ديگري برافراشته مي شود و به معني اين است كه هيات رئيسه آدميرالتي در آن شناور حضور دارند.

وزارت درياداري  انگلستان
وزارت درياداري كه مسئوليت تمامي مسائل و موارد مربوط به ارائه اطلاعات و سوانح دريايي را به عهده دارد .

نقشه هاي آدميرالتي
نقشه هاي دريانوردي كه توسط وزارت درياداري انگلستان تهيه و چاپ مي شود.

ضريب آدميرالتي
ضريبي آژكه براي مقايسه كارآيي كشتي هاي شبيه به هم به كار مي رود و به وسيله آن مي توان قدرت رانش كشتي را تخمين زد.

ثابت آدميرالتي
ثابت آدميرالتي براي تخمين قدرت رانش و مقايسه آن با عملكرد كشتي بكار مي رود كه پس از انجام آزمايشات از فرم اوليه سطح مقطع مياني غوطه ور كشتي محاسبه مي گردد.

دادگاه دريايي، دادگاه آدميرالتي
دادگاهي است در رابطه با كليه مسائل و موارد دريائي از جمله كشتيراني، حقوق پرسنل، تخليه و بارگيري و خدمات دريائي.

حق مصادره دريائي
حق حراج كشتي دشمن ، حقوق حاصل از حراج كردن كشتي دشمن كه در بندر ضبط شده يا قبل از به آب اندازي تسخير گرديده و يا به واسطه متروك شدن به حراج گذاشته شده است.

قوانين دريايي

لنگر مهار بويه
يكي از روشهاي مهار بويه در لنگرگاه و محلهاي پرترافيك براي مهارآردن بويه در دريا از اين نوع لنگر كه فقط يك چنگك دارد استفاده مي شود.

رها در روي آب :
شناوربودن كشتي  بدون نيروي محركه و بدون آنكه بجائي بسته شده باشد .

 
فاصله اي كه كشتي در هنگام دور زدن در جهت اوليه خود مي پيمايد . اين فاصله از نقطه شروع چرخش تيغه سكان تا نقطه اي كه زاويه محور تقارن طولي كشتي 90 درجه تغيير زاويه مي يابد، اندازه گيري مي شود.
پيشروي،فاصله اي كه پروانه كشتي در اثر يك دور چرخش- با در نظر گرفتن ميزان لغزش در آب-  مي پيمايد.

بادبان چهار گوشه کمكي

بادبان كمكي
يك بادبان چهارگوش كه در بالاي بادبان اصلي افراشته مي شود و چهار طرف آن به دكل بادبان اصلي وصل است .

مه پهنرفتي
مه دريائي، مه سطحي، مه اي كه در نتيجه عبور هواي گرم از روي آب سرد دريا توليد مي گردد.

محموله بي مقصد
محموله بارگيري شده روي كشتي كه مقصد آن مشخص نمي باشد .  واژه حقوقي است كه تقريبا از رده خارج شده و بيانگر اين است كه كالائي در كشتي بارگيري گرديده ولي مقصد معيني ندارد .بنابراين فرمانده كشتي مجاز است درهر فرصت مناسبي اين محموله را با بهترين قيمت پيشنهادي بفروشد.

هواي نامساعد

قايق چاپار
قايقي كه ماموريت آن كسب خبر و مخابره اطلاعات است.

دستگاه تصفيه فاضلاب
براساس قوانين بين المللي حفاظت از محيط زيست، كشتي ها مجاز نيستند كه فاضلاب خود را مستقيما به دريا بريزند بلكه لازم است حتما قبل از تخليه آن را تصفيه نمايند.

آنتن
آنتن سيمي كه به عنوان آنتن دستگاههاي مخابر اتي يا رادار كشتي روي دكل هاي آن نصب مي شود.

دكل آنتن

درد دندان در اثر تغيير فشار زير آب

شناور ، شناور بودن روي سطح آب

فاصله نسبي يك شيئي با سينه كشتي

به فاصله و موقعيت نسبي يك شيئي تا سينه كشتي  اطلاق مي گردد. ماننددوار لنگر كه در جلوي دكل كشتي است

پاشنه :
نزديك و يا به سمت  عقب كشتي .

مخزن پاشنه :
یک محفظه نفوذناپذير که بین انتهایی ترین دیواره نفوذناپذير و پاشنه کشتی قرار دارد. این محفظه معمولاً جهت حمل آب شیرین یا آب شور به کار می رود .

ضربه گیر طنابی پاشنه :
دفراي بافته شده از طناب كه براي جلوگيري از وارد آمدن ضربه هنگام پهلو گيري به اسكله يا كشتيهاي ديگر در پاشنه كشتي مورد استفاده قرار ميگيرد .

ضربه گير طنابي پاشنه

 اين نوع ضربه گيرها در سينه كشتي نيز استفاده مي شوند.

پاشنه كشتي

پاشنه كشتي

پشت سر :
 بسمت پاشنه كشتي

بدنه پاشنه (کشتی) :
آن قسمت از بدنه کشتی که از وسط به طرف پاشنه می باشد (به جز روسازه )

طناب مهار سينه ناو :
طناب شماره 2 از اين طناب در سينه كشتي براي پهلو گرفتن استفاده ميشود .

طناب مهار شماره 5 :
 از این طناب در پاشنه کشتی، به منظور پهلو دادن کشتی به اسکله و همچنین حفظ فاصله آن از اسکله استفاده می شود.

كابين عقبي :
 نزديكترين كابين به پاشنه كشتي .

نیم عرشه پاشنه

نيم عرشه پاشنه

قطب نمای اضطراری :
 این قطب نما معمولا در محوطه سکان و یا در پاشنه کشتی در بالاترین نیم عرشه نصب می شود .

نیم عرشه پاشنه

راهروی روگذر :
گذرگاه یا راهرو که وسط کشتی را به نیم عرشه پاشنه متصل می کند.

راهروي روگذر

 گذرگاه يا راهرو كه وسط كشتي را به نيم عرشه پاشنه متصل مي كند.

طناب مهار پاشنه ،
طناب تیرک قایق، طنابی که یک سر آن به سر تیرک افقی پهلوگیری قایق متصل و سر دیگر آن روی کشتی مهار شده است.

دریچه افقی پاشنه ، هچ پاشنه

دكل عقب كشتي :
در كشتيهاي بادباني با چند دكل  نزديكترين دكل به پاشنه كشتي را گويند .

قسمت عقب (کشتی)

آخرین دیواره عرضی در پاشنه کشتی : 
آخرین دیواره نفوذناپذیر در برابر آب در پاشنه کشتی که در موقع تصادم، خسارات و یا نشتی های دیگر از نفوذ آب از قسمت پاشنه به سینه جلوگیری مي كند .

خط عمود پاشنه :
 خط فرضی مرکزی محور سکان که عمود برخط آب است.

شیپ پاشنه :
ناحیه ای از پاشنه کشتی که در بالای پروانه واقع شده و دارای شیپ می باشد.

غلطك پاشنه

 موت غلطكي پاشنه كشتي هاي ماهيگيري كه براي به آب اندازي يا از آب گرفتن تور ماهيگيري از آنها استفاده مي شود.

بادبانهاي دكل اصلي

 بادبان هايي كه در كشتي هاي سه دكلي به دكل اصلي تعلق دارند و باعث مي شوند كه كشتي بتواند در جهت باد پيش برود.

طناب پاشنه

اسپرينگ پاشنه ، آخرين طناب پاشنه كشتي

كابل مهار دكل پاشنه

كابلي كه از دكل پاشنه به انتهاي پاشنه كشتي متصل است.

تيرهاي افقي دكل هاي پاشنه

 تيرهاي افقي تمامي دكل ها به جز تيرهاي افقي دكل جلوي كشتي.

طناب مهار شماره 4 پاشنه

اين طناب براي جلوگيري از عقب رفتن كشتي در كنار اسكله مورد استفاده قرار مي گيرد.

 - در كشتي هاي بادباني قديمي به افرادي كه در پاشنه كشتي جهت كار با سكان گماشته مي شدند اطلاق مي شده است.
- در قايقهاي تفريحي به صاحب قايق و مهمانان او گفته مي شود.
-  در قايقهاي مسابقه اي به سكاني و كمك سكاني اطلاق مي شود.

انبار پاشنه

انبار يا فضاي وسيعي در زير عرشه اصلي كشتي كه جهت حمل كالا، لوازم و تجهيزات از آن استفاده مي شود . انبار پاشنه به آن دسته از انبارهائي گفته مي شود كه بين دكل اصلي و پاشنه كشتي قرار گرفته باشند.

بادبان عقبي قايق

 بادبان عقبي قايق كه در هنگام دريانوردي در خلاف جهت وزش باد قرار مي گيرد.

منتهااليه پاشنه كشتي

 نزديك ترين محل به پاشنه كشتي

پيچش برعكس، تاب برعكس

 تاب يا پيچيشي كه باعث مي شود الياف و رشته هاي طناب از هم ناميده مي شود باز شوند. تابي كه باعث محكم شدن الياف و رشته ها مي شود .

كشند مضاعف

 جزر و مدي كه طي آن پديده مد به حداكثر خود رسيده و به آرامي به سوي جزر نزول كند و مجددا به حداكثر مد صعود نمايد .

به گل نشستن

در جلوي سينه كشتي، پيشاپيش

مسافت پيشروي

هنگامي كه كشتي در حالت تمام قدرت به جلو در حال حركت بوده و براي توقف اضطراري كشتي دستور تمام به عقب به موتورها داده شود . كشتي براي مدت كوتاهي به جلو مي رود و بالاخره مي ايستد، اين فاصله طي شده را مسافت پيشروي مي نامند.

آزمايش سكان در حداكثر قدرت به جلو

در آزمايش كشتي در دريا با حداكثر قدرت به جلو، سكان را از وسط به تمام به چپ و از تمام به چپ به تمام به راست، از تمام به راست به تمام به چپ از تمام به چپ به وسط و برعكس قرار مي دهند . در كشتي هاي بزرگ يا در سيستم مجزاي سكان اين عمل براي هريك از سيستمها به طور جداگانه اجرا مي گردد.

رها شده در باد

 وضعيتي از يك كشتي بادباني كه بادبانهايش جمع شده و در حاليكه سكان در جهت باد قرار گرفته است ، كشتي به حال خود و در اختيار باد رها مي شود تا در وضعيت دلخواه قرار گيرد.

هوادادن رختخوابها در دريا و يا در ساحل

در روزهاي آفتابي تمام وسائل رختخواب را از داخل آسايشگاه كشتي به محوطه بير ون مي برند و هوا مي دهند تا رطوبت و بوي نامطلوب آنها از بين برود.

ضربه گير بادي ثابت

نوعي ضربه گير بادي ثابت كه روي ديوار سازه دريايي نصب مي گردد و به بلوك هوا معروف است .

ورودي هوا

 محل ورود هوا در موتورها، كمپرسورها، فن ها و يا هر دستگاهي كه نياز به هوا داشته باشد.

هبله، پنجره کشتی :
پنجره های دایره ای شکل در بدنه کشتی که به منظور عبور هوا و روشنائی به داخل کشتی استفاده می شوند. این دریچه وقتی که بسته است کاملا آب بندی مي شود .

هبله، پنجره كشتي

پنجره هاي دايره اي شكل در بدنه كشتي كه به منظور عبور هوا و روشنائي به داخل كشتي استفاده مي شوند . اين دريچه وقتي كه بسته است كاملا آب بندي شده و علاوه بر شيشه نورگير داراي درپوش فولادي است كه آن نيز مي تواند باعث عبور نور شود.

بوق بادي

 بوق كشتي كه با هواي فشرده كار مي كند.

دوار بادي، دوار نيوماتيكي

دواري كه در كشتي هاي كوچك موتوري استفاده مي شود و با هواي فشرده كار مي كند.

گذاشتن سكان در خلاف جهت باد ، پشت به باد

 قراردادن سكان در خلاف جهت باد كشتي را در جهت باد سوق مي دهد . از اين رو اين عمل بدين جهت صورت مي گيردكه كشتي در مسير اصلي خود قرار گيرد و اثر باد تا حد امكان تغييري در مسير كشتي ايجاد ننمايد.

مهار چهارتائي

روشي براي مهار كامل كشتي به وسيله چهار زنجير كهدو عدد آن از قسمت سينه و دو عدد آن از قسمت پاشنه در آب است

كليه پرسنل

وقتي كه كليه پرسنل كشتي را، براي انجام كاري فرا مي خوكننداز اين واژه استفاده مي شود.

راهروي كشتي

راهرويي باريك در قسمت اماكن زيست خدمه كشتي

اسكله اختصاصي

بسياري از خطوط كشتيراني به منظور معطل نشدن كشتي هاي تحت مالكيت يا اجاره خود براي تخليه و بارگيري سعي مي كنندبا عقد قراردادي با مسئولين سازمان بنادر، اسكله هائي را به خود اختصاص دهند . بنابراين، اين اسكله ها در زمانهاي تعيين شده به آن خط كشتيراني اختصاص يافته و در آن زمان كشتي هاي ديگر مجاز به پهلوگيري به آن اسكله ها نمي باشند.

طناب كنفي

روي دكل :
نقاط بالاي كشتي و روي دكل

متصدي تخليه و بارگيري

پهلوگيري از بغل

حالتي كه در آن كشتي پهلو به پهلوي يك سكو، اسكله، يا يك كشتي ديگر قرار گرفته باشد.

رو به باد، به سوي باد

اين واژه بيشتر در دريانوردي با كشتيهاي بادباني مورد استفاده قرار مي گيرد.

طاقچه يا لبه ديوارهاي جانبي حوضچه خشك

 لبه يا پله در ديوارهاي دو طرف حوضچه خشك كه به منظور تكيه گاه شمع افقي در ارتفاع خط باركشتي استفاده مي شود. اين نوع شمع زني به منظور جلوگيري از احتمال واژگون شدن كشتي در حوضچه خشك  صورت مي گيرد.

تغيير جهت مسير

كشتي ممكن است در هنگام دريانوردي مسير حرآت خود را به دلايل مختلف تغيير دهد.

ارتفاع نجومي

يك روش ناوبري كه در آن با حل مثلث نجومي و به دست آوردن زاويه سمت الراس و يا زاويه نجومي، به سمت هدف پي مي برند.

اختلاف ارتفاع

در تعيين خطوط موقعيت كشتي، معمولا مقدار محاسبه شده براي ارتفاع جرم سماوي با ارتفاع واقعي آن اختلاف دارد . اگر ارتفاع واقعي بزرگتر باشد اختلاف ارتفاع از موقعيت فرضي كشتي به سمت جرم سماوي اندازه گيري مي شود . در غير اين صورت در خلاف جهت جرم سماوي اندازه گيري خواهد. ارتفاع واقعي توسط سكستانت اندازه گيري مي شود.

هره چوبي

هره چوبي در دو طرف عرشه كشتي هاي چوبي كه از آن به منظور سهولت در سوار و پياده شدن استفاده مي شود

منگنه لبه بادبان حلقه فلزي بادبان

براي جلوگيري از پاره شدن سوراخهاي لبه بادبان كه در مسير عبور طناب هستند از حلقه هاي فلزي استفاده مي شود.

وسط كشتي  :
در يا به سمت قسمتي از ناو بين سينه و پاشنه . به ناحیه محور تقارن طولی کشتی نیز اطلاق می گردد.

آب خاكي

نقطه بي جزر و مد، كشند همسان

نقطه اي در دريا كه ارتفاع جزر و مد در آن نقطه تغيير بسيار ناچيزي دارد و يا اصولا تغييري ندارد . خطوط هم جزر و مد از آن نقطه مي گذرند و خطوط محدوده بدون جزر و مد نيز آن نقطه را احاطه مي آنند.

ملكه خداي درياها

زن نپتون كه در مراسم ويژه گذر از خط استوا يكي از خدمه كشتي نقش او را ايفاد مي كند

عرض جغرافيايي قوس افقي بين نقطه شرقي و غربي كره زمين

قطب نماي سمتي

اين قطب نما براي اندازه گيري دامنه هائي كه صفر آن در شرق و غرب قرار دارد، مورد استفاده قرار مي گيرد . نصف تغييرات سطح دريا د ر جزر و مد را دامنه جزر و مد مي گويند كه كلمه دامنه اغلب براي نصف يك بار تغيير در جزر و مد يا نصف يك بار بالا و پائين آمدن كامل سطح آب در جزر و مد به كار مي رود.

دامنه جزر و مد، دامنه كشند

لنگر :
 وسيله اي سنگين و فلزي كه با اتصال به يك زنجير يا سيم كشتي و يا بويه را در محل خود در درياي مهار كرده و مانع از حركت كشتي به علت جريان آب ، باد و موج از محل خود ميگردد .

بازوی لنگر  :
 قسمت انحنادار لنگر که بدنه یا محور لنگر را به قلاب آن متصل می سازد.

لنگر با زنجیر عمودی :
 وقتی که طول زنجیر لنگر به حداقل مي رسد و لنگر هنوز پایین می باشد زنجیر به حالت کشیده و تقریبا عمودی قرار می گیرد.

لنگر تقریبا از آب بیرون آمده است:
در هنگام کشیدن لنگر وقتی که لنگر به سطح آب برسد این اصطلاح وضعیت استقرار لنگر را نسبت به سطح آب مشخص می سازد.

گوي لنگر :
توپهاي سياه رنگي كه بالا بردن آن بر روي دكل نشاندهنده اين است كه كشتي در لنگر ميباشد . اين گوي ها مي بايد در سينه كشتي و يا نزديكترين دكل به سينه افراشته شود .

زنگ لنگر :
 زنگی در سینه کشتی که باید بر طبق قوانین جلوگیری از تصادم در دریا در زمان مه گرفتگی به صدا درآید . همچنین در هنگامی که لنگر کشیده می شود این زنگ را برای مشخص کردن تعداد طول (هر طول زنجیر لنگر در حدود 27متر است) آب اندازی زنجیر به صدا در می آورند . به صدا در آمدن سریع زنگ برای چند لحظه نشان می دهد که لنگر کشیده شده است.

گره لنگر :
دو نیم کره که به دور حلقه لنگر زده می شود و نیز ممکن است این نوع گره برای بویه یا روی طناب مهار استفاده می شود.

نوک پنجه لنگر

بويه لنگر :
بویه کوچکی که به وسیله طنابی به لنگر متصل است و برای نشان دادن موقعیت لنگر وقتی که در آب می باشد استفاده می شود. این بویه به منظور راهنمایی ، مکان لنگر رها شده را نشان می دهد

سيم يا طناب لنگر :
سيم و يا طنابي كه شناور كوچك را به لنگر متصل ميكند .

زنجير لنگر :
 زنجير كلفتي كه شناورهاي بزرگ را به لنگر متصل ميكند .

دوار لنگر :
 ماشيني براي بالا كشيدن لنگر .

نگهبان لنگر :
كسي كه در شب نگهباني لنگر را بر عهده دارد .

لنگرگاه :
 جائي كه براي لنگر انداختن تعيين ميگردد .

زانوي نبشي شكل :
برای اتصال سر دو نبشی به یکدیگر از یک تکه نبشی که جان آن کوچکتر از جان دو نبشی مذبور است استفاده می شود تا به اتصال جوش لب به لب دو نبشی استحکام بیشتری ببخشد.

نبشي :
 پروفیل فلزی با سطح مقطع L شکل

زاویه ورود کشتی به بندر

زاویه کجی :
انحراف کشتی از حالت تعادل عرضی به علت وجود بار نامتقارن عرضی یا وزش باد از پهلو به کشتی.

زاویه دید

پلاك كشتي :
 صفحه اي هلالي شكل كه در عقب كشتي نصب شده و روي آن نام كشتي و بندر اصلي كشتي  نوشته شده است

به عقب :
جهت حركت به عقب يا حركت در خلاف جهت حركت اوليه

از عرض كشتي :
 از يك سمت به سمت ديگر كشتي . هر چيزي كه در عرض كشتي از يك سمت به سمت ديگر حركت نمايد .

عمود بر سینه کشتی (در لنگرگاه):
 اصطلاحی است که برای نحوه قرار گرفتن یک کشتی در لنگر نسبت به کشتی دیگر به کار گرفته می شود.

لنگر از زمين كنده شده است .

ظرفيت انبار :

ظرفیت انبارهای کشتی از لبه زیرین تیر عرضی زیر سقف انبار و لبه داخلی قابهای      ( فریم های) عرضی انبار اندازه گیری می شود .

علامت دادن با آتش به کشتی از ساحل

وزنه سنگيني كه براي بهبود تعادل ، تريم و يا افزايش غوطه وري كشتيها در قسمت هاي پائيني كشتي قرار داده ميشود . اين وزنه ميتواند از جنس آهن ، سرب ، سنگ و يا آب باشد .

مخازن تعادل :
مخازني كه معمولاً در قسمتهاي پائين كشتيها بوده و بمنظور حفظ تعادل كشتي با مايع بالاست پر ميشوند . از اين مخازن در زيردريائيها جهت كمك به پائين بردن و  يا بالا آوردن زيردريائي استفاده مي گردد .

خور :
پيشرفتگي آب دريا در خشكي . تپه اي از شن يا لجن كه بتوان بر روي آن كشتي را به گل نشاند .

بارج :
شناوري با زير  صاف براي حمل بار ، سوخت و يا آب در آبهاي داخلي و يا درياها كه معمولاً فاقد سيستم رانش و اماكن زيستي ميباشد . بارجهاي بدون موتور توسط يدك كش كشيده ميشوند . 

خط مرجع یا پائین ترین خط كه می توان بر كیل مماس كرد

نقشه عمق آب : 
نقشه دریایی که در آن عمق آب به وسیله خطوط هم عمق نشان داده شده است.

عمق يابي :
عملياتي كه در آن با استفاده از روشها و تجهيزات مختلف عمق آب را جهت رسم نقشه هاي عمق آب اندازه گيري مي كنند .

زوار ، زبانه :
نوارهاي چوبي و يا فلزي كه جهت محكم كردن لاستيك دور  پنجره ها و يا دربهاي   نفود پذير  بكار ميرود .

عريض ترين قسمت قايق و يا كشتي .

سمت سینه :
سمتی که ناظر روی کشتی در جهت عمود بر عرض کشتی از شیئی دیگر می گیرد.

پرگار بلند :
 پرگاري كه در كار با نقشه ها ي دريايي جهت اندازه گيري فاصله و علامتگذاري مورد استفاده قرار ميگيرد . 

لچكي  ( در كشتي سازي ) :
معمولا یک صفحه مثلثی شکل (لچکی) و یا زانویی که از نبشی ساخته   می شود و تیر عرضی زیر عرشه کشتی را به قاب عرضی (Frame )متصل می کند. این واژه در کشتی های چوبی نیز به همین معنی استفاده می شود.

سمت حركت :
 جهت حركت و يا زاويه افقي كشتي نسبت به يك ناظر و يا قطب نما را گويند . 

زنگ کشتی :
 این زنگ معرف زمان و وضعیت لنگراندازی است . در قدیم برای اعلام زمان ، روز را به چهار قسمت تقسیم می کردند .

بویه زنگ دار  :
 يكي از انواع بويه ميباشد كه به زنگ مجهز بوده و در هوای مه آلود  به صدا درآمدن زنگ آن باعث هشدار به کشتی های اطراف می شود.

بوق ناقوسی شکل  :
بوق کشتی که با فشار بخار یا هوا کار می کند و یک میله رزوه شده در وسط آن قرار دارد. با پیچاندن ناقوس صدای بوق قابل تنظیم است .

خن :
 پائين ترين بخش كشتي در داخل بدنه كه محل جمع شدن آب ، سوخت و روغن كثيف ميباشد.

خرك :
 بلوكهائي از جنس چوب كه براي استقرار كشتي در حوض خشك در زير كشتي قرار ميدهند .

تير خن :
 تيغه هائي آهني كه در دو پهلوي كشتي و در سرتاسر بدنه بيروني  براي كاهش رول (  غلطش كشتي ) نصب ميشوند .

پمپ خن :
 پمپي كه براي تخليه مواد زائد جمع شده در خن كشتي مورد استفاده قرار ميگيرد .

آبگرفتگی :
 در صورتی که هر ناحیه از بدنه زیرآبی کشتی سوراخ شود و آب وارد آن گردد، آبخور کشتی زیاد می شود. این اصطلاح برای این نوع آبگرفتگی استفاده می شود.

بخشی از طناب مهار یا کابل لنگر که در داخل کشتی واقع است

موت جفتي :
 دو ميله كلفت  يا ستون عمودي كه بر روي دك نصب شده و طنابهاي مهار ناور را به آن محكم ميكنند .

دسته سياه ها :
 اصطلاحي دريايي كه براي كاركنان موتورخانه ( نظير سر متخصص موتور ، روغنكارها ، نفراتي كه ذغال سنگ در داخل كوره ها ميريختند و .. ) بكار ميرود .

قرقره :
 قرقره اي شيار دار كه طناب را از داخل آن عبور ميدهند .

ضريب كنجايش ناو :
 نسبت حجم غوطه ور به حاصلضرب طول و عرض و آبخور كشتي .

مكش ، تخليه :
 كشيدن آب از داخل مخازن با استفاده از هواي فشرده و يا دميدن هوا و بخار به داخل اگزوزها براي تمييز كردن آنها .

دمنده :
 دمنده اي كه براي تهويه هواي محيط مورد استفاده قرار ميگيرد .

فوت تخته :
واحدي كمي براي اندازه گيري حجم الوار كه مقدار آن برابر 12 در 12 در 1 اينچ ميباشد .

قايق :
شناوري كوچك و روباز كه بوسیله پارو ، بادبان و يا موتور به پیش می رود. همچنین این لغت برای وسایل نقلیه دریایی در رودخانه ها و آبهای محدود و بعضاً برای كشتی ها دریارو بكار می رود اما اغلب بعنوان بخشی از یك اصطلاح تركیبی بكار می رود بعنوان مثال Ferry boat  ، Cargo Boat

لنگر قايق :
لنگر كوچكي كه در قايقها مورد استفاده قرار ميگيرد .

حوضچه قایق :
یک حوضچه محصور یا تقریباً محصور مصنوعی یا طبیعی که مورد استفاده شناورهای کوچک قرار می گیرد.

سرسره قایق :
تیر چوبی یا فلزی که از روی عرشه کشتی تا حوالی خط آبخور بارگیری امتداد یافته تا در هنگام به آب اندازی قایق ، از تماس آن با بدنه کشتی جلوگیری شود.

تیرک قایق، بوم قایق :
تیرک افقی در پهلوی کشتی برای بستن قایق، این تیرک عموما در وسط کشتی و عمود بر بدنه از روی عرشه کشتی به صورت افقی قرار می گیرد تا قایق ها از طریق طناب مهار به آن وصل شوند. بدین ترتیب از برخورد قایق یا بدنه کشتی در دریای ناآرام جلوگیری می شود

زين قايق :
اتصالات و پايه اي كه در روي دك براي قرار دادن قايق روي آن مورد استفاده قرار ميگيرد .

دك قايق :
 دكي كه قايقهاي نجات در آن قرار دارند .

طناب بالا كشنده قايق :
 طنابي كه براي بالا كشيدن قايق از سطح دريا بر روي كشتي مورد استفاده قرار ميگيرد .

هوك قايق :
 چوب بلندي كه در يك سمت آن قلابي نصب شده و جهت نزديك كردن و يا دور كردن قايق از كشتي مورد استفاده قرار مي گيرد .

گهواره قايق :
محلي براي محكم نگاه داشتن قايق در دك قايق .

سر ملوان :
 درجه دار و يا افسري كه مسئول بادبانها ؛ طنابها ، لنگرها ؛، كابلها و ... باشد .

ديگ بخار :
مجموعهاي مشتمل بر مخزن بخار ، آتشدان ، لوله ها و ساير تجهيزات جانبي براي توليد بخار جهت استفاده بعنوان نيروي رانش و يا استفاده در ماشينهاي فرعي نظير لنگرها و دوارها .

مسئول ساخت، مونتاژ، راه اندازی و تعمیرات دیگ بخار .

متصدی دیگ بخار:
 مسئول راهبری و تعمیرات دیگ بخار در رده سازمانی .

اتاق ديگ بخار :
 محوطه اي در موتورخانه كه ديگهاي بخار در آنجا نصب ميباشند .

موت :
ميله اي استوانه اي كه بر روي اسكله نصب شده و چشمي طنابهاي مهار كشتي را بر روي آن مي اندازند .

بوم :
 الواري استوانه اي كه به دكل اصلي لولا شده و جهت اتصال پايه بادبان مورد استفاده قرار       مي گيرد .

طناب دکل :
طنابی که نوک دکل را به طنابهای اطراف کشتی متصل می کند.

سکوی بازوی دکل :
 هنگامی که بازوی دکل پایین آورده می شود به جای این که روی عرشه کشتی قرار گیرد روی یک سکوی ویژه قرار داده می شود.

عضو نگهدارنده بازوی دیرک :
 هنگامی که بادبان پایین است و از بازو استفاده نمی شود این عضو بازو را به طور مطمئن نگه می دارد

پمپ تقویت کننده فشار:
برای تقویت جریان سیال در یک مسير باز یا بسته از این پمپ استفاده می شود.

در اصطلاح عاميانه به ملوان تازه استخدام شده مي گويند .

سطح بدنه کشتی بین خط آب حداکثر (با بار) و حداقل بدون بار که به رنگ آمیزی ویژه نیاز دارد.

ناحیه داخلی نبشی

توپی پروانه :
بخشی از پروانه کشتی که پره های پروانه روی آن قرار می گیرند و محور پروانه از داخل آن عبور می کند

سينه :
جلوترين قسمت كشتي يا قايق ، دماغه كشتي

درب سینه :
کشتی هایی که برای تخلیه بار از سینه به ساحل پهلو گرفته و يا بيچ ميكنند  دارای دربی هستند که وقتی باز می گردد مانند پلی برای تخلیه از آن استفاده می شود .

ضربه گیر دماغه کشتی،
ضربه گیر سینه کشتی

شماره بدنه ناو (کشتی جنگی)
کشتی های جنگی در کشورهای مختلف دارای شماره شناسایی می باشند که عموماً در دو طرف سینه آنها نوشته می شود .

ديرك سينه : 
ديرك بزرگي كه از سينه كشتيهاي بادباني بيرون زده است و براي مهار بادبانها و دكل اصلي مورد استفاده قرار ميگيرد .

پروانه سینه کشتی، پروانه کمکی  :
 پروانه ای که محور آن عمود بر محور تقارن طولی کشتی است و قابلیت مانور کشتی را در زمان جدا شدن از اسکله و پهلوگیری به آن افزایش می دهد.

موج سینه :
موجی که در اثر حرکت کشتی در جلوی آن تشکیل می شود

لنگر سینه  :
لنگرهای اصلی که در سینه کشتی قرار می گیرند . معمولا دو عدد لنگر یکی در برد راست و دیگری در برد چپ سینه کشتی مستقر می باشد

عرض كشتي

عرض (پهنای) دریای سرزمینی :
دریای سرزمینی به دوازده مایلی خط مبدا ( ساحل ) هر کشوری گفته می شود.

نیم فله، مجموعه ای از کالای فله ای و غیر فله ای

لنگر از زمين كنده شده :
اصطلاحی است که در لنگر اندازی کشتی برای جداشدن لنگر از بستر دريا هنگام بالا كشيدن لنگر بكار برده ميشود .

موج شكن :
 حصاري  بدور بندر و يا لنگر گاه با يك راه ورودي خروجي كه مانع از برخورد مستقيم امواج به اسكله ها ميگردد . داخل اين حصار را حوضچه مي نامند .

لنگر پهلو، لنگر بغل  :
 لنگری که در پهلوهای چپ یا راست کشتی واقع است. در صورت لنگراندازی جهت زنجیر عمود بر محور تقارن طولی كشتي مي باشد .

پل فرماندهي :
 محل و يا اتاقي در بالاي كشتي كه كشتي از آنجا كنترل و هدايت ميگردد .

پل فرماندهی (کشتی) عرشه فرماندهی كشتي

بال های پل فرماندهی (کشتی )  :
دو طرف پل فرماندهی کشتی که روباز است و از آنجا می توان دو طرف کشتی را بخوبی مشاهده کرد. در هنگام مانور و پهلوگیری به اسکله، ناخدای کشتی از آنجا دو طرف کشتی را به خوبی زیر نظر دارد.

تخته پل :
پله چوبي و قابل حملي كه بين دو كشتي و يا كشتي و اسكله جهت تردد قرار ميدهند .

تخته پل :
پله چوبي و قابل حملي كه بين دو كشتي و يا كشتي و اسكله جهت تردد قرار ميدهند .

تخته پل :
پله چوبي و قابل حملي كه بين دو كشتي و يا كشتي و اسكله جهت تردد قرار ميدهند .

سکستانت ترازدار، سکستانت مجهز به تراز

نبشی لب گرد  :
برای صلب کردن ورق از آن استفاده می شود.

برآمدگی دوکی شکل در سینه کشتی  :
 این برآمدگی باعث کاهش مقاومت حاصل از امواج در سینه کشتی در سرعت های بالا و همچنین کاهش غلتش (با افزایش بویانسی) طولی آن می شود.

فله :
 بارهاي كه داراي شكل خاصي نبوده و توسط كشتي حمل ميشوند . اين بار ميتواند جامدمانند شكر و يا مايع مانند نفت باشد

فله بر :
كشتيهاي مخصوصي كه براي حمل و نقل  مقدار زيادي از بارهاي فله نظير شكر ، غلات ، مايعات شيميائي ، گاز و يا موارد مشابه طراحي و ساخته ميشوند .

ديواره :
  ديواره اي عمودي كه دو كمپارتمانت و يا فضا را از يكديگر جدا ميكند .

چشمی سینه (کشتی) :
 چشمی در نوک سینه کشتی برای عبور طناب مهار به بویه .

ديوار محافظ :
ديوار طرفين عرشه كشتي كه جهت جلوگيري از سقوط پرسنل به داخل دريا  در هواي خراب پيش بيني گرديده است .

مخزن مواد اوليه : 
كمپارتمانت و يا مخزني در كشتي  كه براي نگهداري سوخت مورد نياز  استفاده مي گردد .

بويه :
وسيله اي شناور كه بوسيله لنگر در محل خود نگاه داشته ميشود . بويه انواع مختلفي داشته و براي علامتگذاري در دريا و مشخص كردن نقطه خاصي مورد استفاده قرار مي گيرد .

بويه مهار كشتي ، بويه پهلو گيري كشتي

طناب بویه :
طنابی که بویه را به لنگر آن وصل می کند.

كشتي بويه گذار :
 شناوري كه عمليات بويه گذاري را انجام ميدهد

كابين :

كمپارتمانتي محصور در كشتي كه بعنوان سرپناه و يا محل زندگي و استراحت خدمه مورد استفاده قرار مي گيرد .

كابل :

طنابي قوي و يا زنجير كه براي كشيدن و يا محكم كردن هرچيزي بكار ميرود ( معمولاً لنگر كشتي ) . واحد اندازه گيري فاصله برابر يك دهم مايل دريايي يا تقريباً برابر با 200 يارد .

خم پل :
انحناء و يا شيب دك هاي كشتي بمنظور تخليه آب و جلوگيري از جمع شدن آب در روي دكها .

روكش قايق :
 روكشي از جنس كتان و يا فلز كه بر روي قسمتهائي از قايق كشيده ميشود .

گوشه، گوشه دار ،خم شدن (کشتی) به پهلو، (خط مایل)

تیر عرضی شیبدار :
تیر عرضی در پاشنه کشتی که به قاب خمیده(Cant Frame )پاشنه متصل است.

قاب خمیده پاشنه  :
 این نوع قابها در پاشنه کشتی برای حفظ انحنای پاشنه آویزان استفاده می شوند.

بوفه یا فروشگاه در کشتی

واژگون شدن :
واژگون شدن قايق و يا كشتي به گونه اي كه ته آن رو به بالا باشد .

دوار :
 استوانه اي دوار كه كابل ، طناب و يا زنجير بدور آن پيچيده شده و براي كشيدن اجسان سنگين نظير لنگرها ، بادبانها و .. بكار مي رود . ( دوارهاي قديمي دستي بوده ولي  دروارهاي جديد با نيروي برق و يا بخار كار مي كنند .)

کاپیتان،
ناخدا یکم (در نیروی دریائی ) ، فرمانده کشتی های تجارتی

كشتي حمل ماشين :
 كشتي مخصوصي كه براي حمل ماشين بكار برده مي شود .

جهات اصلي :
 چهار جهت اصلي ( شمال ، جنوب ، شرق و غرب )

محموله ، بار :
باري كه توسط هواپيما و يا كشتي حمل گردد .

دوبه يا بارج حمل كالا :
 از اين دوبه ها معمولاً جهت حمل بار در آبهاي سرزميني استفاده ميشود .

الوار چوبی که در داخل انبار برای جلوگیری از تماس کالا با بدنه کشتی استفاده می شود.

تیرک بارگیری:
 بازوی بارگیری دیرک بازوی بسیار قوی که برای بارگیری کالا در کشتی استفاده     می شود.

دريچه بارگيري :
 دریچه بسیار وسیعی روی عرشه کشتی که برای تخلیه و بارگیری از آن استفاده   می شود

تور بار :
توري مربع شكل و سنگيني كه بوسيله آن ( و با كمك جرثقيل و يا وينچ دستي ) با ر را به داخل كشتي منتقل و يا از كشتي تخليه ميكنند .

كشتي كارگو :
 كشتي هائي كه مخصوص حمل و نقل بار مي باشند .

طنابها را باز كنيد  :
دستوري براي باز كردن تمامي طنابهاي مهار و آمادگي براي جدا شدن كشتي از اسكله .

شكم دادگي زنجير :
انحناي بوجود آمده در طول زنجير و يا كابل ناشي از وزن زنجير و يا كابل كه اين قوس باعث بوجود آمدن حالت فنري و يا كششي در هنگام يدك ، لنگر انداختن و يا بستن به بويه ميگردد .

لنگر بند :
قطعه الواري سنگين  و برجسته در سينه كشتي كه  براي نگهداشتن لنگرها بكار ميرود .

ناوبري نجومي :
تعيين موقعيت نام با استفاده از رصد كردن ستارگان و اقمار نجومي .

خط مركزي :
خطي فرضي كه از سينه تا پاشنه كشتي امتداد داشته و كشتي را به دوم نيمه مساوي    ( سمت چپ و راست ) تقسيم ميكند .

مركز شناوري :
مركز هندسي حجم شناور كشتي .

مركز ثقل :
نقطه اي كه مجموع نيروهاي وارد بر كشتي در آن نقطه برابر با صفر باشد . در شناورهاي سطحي مركز شناوري پائين تر از مركز ثقل است و در شناورهاي زيرسطحي بالعكس .

تیغه مرکزی  :
تیغه عمودی که در وسط کشتی (کیل) به صورت طولی قرار می گیرد. این تیغه با افزایش سطح جانبی غلتش عرضی را کاهش می دهد .

زنجیر یا طنابی که در عرض حوض خشک آویزان می کنند تا مطمئن شوند که کشتی پس از تخلیه آب، در وسط حوض و بر روی خرکها می نشیند .

قرقره زنجیر، چین بلاک

زنجير لنگر

قلاب زنجير :
 ميله و يا اهرمي كه داراي يك قلاب در سر خود بوده و بوسيله آن زنجير لنگر را جابجا مي كنند .

چاه زنجير ، انبار زنجير :
قسمتي در بخش پائيني سينه كشتي كه زنجير لنگر در آن جمع شده و نگهداري ميگردد .

لوله چاه زنجیر ، دهانه چاه زنجير :
لوله ای که از طریق آن زنجیر لنگر به چاه زنجیر وارد و یا از آن خارج می شود.

خفت زنجيري ، متوقف كننده زنجيري :
طول كوتاهي از زنجير كه مجهز به يك قلاب است كه اين قلاب به يك چشمي بسته دراز منتهي ميشود . متوقف كننده زنجيري در سينه كشتي و در محل زنجير لنگر قرار داشته و براي آزاد كردن سريع لنگر هنگام لنگر انداختن استفاده ميشود . همچنين بعد از به آب دادن طول دلخواه زنجير را با آن مي بندند .

بویه زیر آبی زنجیر  :
این نوع بویه در زیر آب به عنوان بویه غوطه ور نگهدار زنجیر در یک عمق تعیین شده استفاده می شود

نقشه دريايي :
نقشه اي كه در آن عمق آب ، جنس كف دريا و ساير اطلاعات ناوبري مورد نيازمشخص گرديده است .

اطاق نقشه در کشتی :
محوطه ای در حوالی پل فرماندهی کشتی که نقشه های دریایی در آن محل نگهداری می شوند و یا کار روی این نقشه ها در آنجا صورت می گیرد.

موت شاخی ، موت دو شاخ :
وسیله ای چوبی یا فلزی ، معمولاً با دو شاخ پیش آمده که به دور آن   می توان طنابی را بست.

نبشی تنظیم :
از این نوع نبشی در کشتی سازی برای تنظیم پروفیل ها در هنگام جوشکاری استفاده می شود.

زوار ، ديواره دور دريچه :
 برجستگيهاي ساختمان دور دربهاي ديواره ها و برجستگي ليه قابقهاي كوچك براي جلوگيري از ورود آب را گويند .

فضاي خالي ، بستاب :
 فضاهاي خاي بين كمپارتمانتهاي ناو براي عايق كردن كمپارتمانتها از يكديگر و يا جلوگيري از  ورود آب و ساير مايعات در زمان نشت به داخل كمپارتمانت مجاور .

کشتی ذغال کش:
 کشتی فله بر حمل ذغال سنگ

ديوار تصادم كشتي :
 ديوار عرضي مقاوم و ضد آبي كه در فاصله معيني از سينه كشتي نصب ميگردد تا در هنگام رخ دادن تصادم كشتي از سينه آب به داخل ساير كمپارتمانتها نفوذ نكند .

نردبان ، نرده :
 پله و يا نردباني كه براي بالا رفتن و پائين آمدن از يك دك به دك ديگر در روي دكها نصب ميگردد . 

قطب نما :
 وسيله اي جهت مشخص كردن سمت و يا جهت نسبت به شمال حقيقي .

كاروان ، اسكورت كاروان دريايي :
تعدادي از كشتيهاي تجاري و يا ناوهاي پشتيباني نيروي دريايي كه در زمان جنگ و يا شرائط ناايمن توسط ناوهاي جنگي نيروي دريايي و يا هواپيماهاي نيروي هوائي اسكورت ميشوند .

هواكش :
 لوله هاي هواكش و يا تهويه كه در روي دكها قرارداشته و به شكل دودكش ميباشند .

به پهلو حركت كردن :
حركت ناو از پهلو در آب .

پرسنل كشتي :
كليه افرادي كه در كشتي مشغول انجام وظيفه ميباشند . افراد لازم براي انجام يك ماموريت خاص .

الوارهائي كه در هنگام ساخت و يا تعمير كشتي براي حفظ تعادل و نگهداشتن كشتي در زير آن قرار ميدهند .

سمت های متقاطع :
 روشي براي تعين موقعيت كشتي در دريا . در اين روش  از دو شی ء در ساحل سمت گرفته شده که از تقاطع این دو سمت در  روی نقشه موقعیت کشتی مشخص می شود.

صلیب دکل کشتی :
 از این صلیب به منظور نصب آنتن های مخابراتی و یا آویزان کردن طناب پرچم در بالای دکل کشتی استفاده می شود. همچنین در کشتی های بادبانی این میله که عمود بر دکل است، سبب بازنگهداشتن طناب های مهار دکل می شود.

برآمدگي :
 شن و ماسه اي كه در اثر جريان آب در طول ساحل از آب بالا آمده است .

كنترل صدمات :

كليه اقداماتي كه باعث گردد تا در هنگام بروز تصادم ، حريق ، انفجار و يا هر گونه سانحه ديگر بتوان ضمن  حفظ قابليت نفوذ ناپذيري در برابر آب ، حفظ تعادل و قابليت مانور كشتي ،  خسارات ناشي از سانحه را كنترل و محدود نمود .

جرثقیل  قایق  :
جرثقیل ویژه ای که بر روي كشتي نصب شده و براي برای به آب اندازی و یا از آب گرفتن قایق از آن استفاده می شود . اين جرثقيلها معمولاً بصورت جفتي هستند .

مستقیم به جلو :
 حرکت مستقیم کشتی به طرف جلو بدون تغییر مسیر .

مستقیم به عقب :
حرکت مستقیم کشتی به عقب

درپوش ضد نور :
 در پوشهائيكه روي پنجره هاي شيشه اي كشتي نصب شده تا مانع از عبور روشنائي به خارج از اماكن داخلي گردند . ( هنگام دريانوردي در شب )  .

ناوبري تخميني(ناوبری کور ) :
روشي در ناوبري كه در آن با محاسبه راه و سرعت كشتي موقعيت نقطه بعدي كه كشتي در زمان مشخصي بايد در آنجا باشد را مشخص ميكنند .

فاصله مرده  ، خيز عرضي ته كشتي :
فاصله عمودي بين كيل كشتي تا انحناي خن .